De Drosselgasse in Rüdesheim

De Drosselgasse is maar 144 meter lang en ongeveer twee meter breed – een voetgangerssteegje vol wijnlokalen, tuinterrassen en livemuziek tussen de Rheinstraße en de Oberstraße.¹,²,³

Wat het steegje bijzonder maakt

De Drosselgasse is een van zes smalle steegjes die als de tanden van een kam van de Oberstraße naar de Rijn lopen; het is vermoedelijk in de 15e eeuw aangelegd.⁴ Generaties lang woonden hier Rijnschippers. Na de Tweede Wereldoorlog trok de horeca in de laatste huizen⁴; in de wijnlokalen speelt livemuziek.³

Verwacht geen stil oud steegje: de Drosselgasse is sinds het einde van de 19e eeuw een plek om te feesten.⁴ Onze inschatting: wie het rustiger wil, wijkt uit naar de steegjes ernaast of komt vroeg op de dag. Betrouwbare cijfers over wanneer hoeveel mensen er zijn, bestaan niet – daarom noemen we geen tijden als ‘rustig’ of ‘druk’.

Het steegje is openbaar en gratis toegankelijk.

Het klokkenspel

In de oude stad spelen dagelijks van 9:30 tot 22:00 uur twee klokkenspelen: het ene op het hele uur in de toren van het Rüdesheimer Schloss aan de Drosselgasse, het andere – met klokken van Meissens porselein – op het halve uur in het venster van Siegfrieds Mechanisches Musikkabinett (museum voor mechanische muziekinstrumenten).⁵

Het oudste huis: de Drosselhof

Het huis Drosselgasse 5, de ‘Drosselhof’, geldt als het oudste huis van het steegje.⁴ Het jaartal 1727 in de gevel slaat volgens het stadsarchief vermoedelijk op een verbouwing – het woonhuis is waarschijnlijk nog ouder. Bij het uitdiepen van de wijnkelder vond men zelfs de graven van twee Romeinse legionairs.⁴ Meer hierover in de geschiedenis van de Drosselgasse.

’s Avonds in de Drosselgasse

’s Avonds is er livemuziek in Rüdesheim: sommige restaurants en kroegen spelen ’s avonds live, een ervan midden in de Drosselgasse; de klokkenspelen van de oude stad zijn tot 22:00 uur te horen.⁶,⁵

De Quetschkommod (Drosselgasse 2) noemt zichzelf een ‘Erlebniswirtschaft’, een kroeg als belevenis: een rustieke kroeg met biertuin, een terras aan de steeg en wisselende livemuziek.⁷,⁸ Bij de ondernemersvereniging van de Drosselgasse beschrijft ze zich met muziek uit de jaren 70 en 80 en de zin ‘Meer dan 200 accordeons in de Drosselgasse’.⁸ De naam past daarbij: ‘Quetschkommode’ is volgens de Duden een schertsend Duits woord voor de trekharmonica, dus het accordeon.⁹

Andere kroegen en bars met muziek liggen in de oude stad rond de steeg; het toeristenbureau vermeldt ze onder ‘Ausgehen’ (uitgaan).⁶ Wanneer en waar er gespeeld wordt, staat bij de zaak zelf – wij noemen geen programma’s en tijden, omdat die vaak wisselen. Adressen: Eten en drinken.

Onze inschatting: wie ’s avonds in Rüdesheim wil blijven, controleert vooraf de laatste verbinding terug of plant een overnachting. Wanneer de wijnfeesten en de kerstmarkt zijn: Dagplanner en beste reistijd. Accommodatie: Overnachten.

Winkelen

Tussen de wijnlokalen zitten ook winkels: onder ‘Shopping’ noemt de ondernemersvereniging rond de Drosselgasse vooral wijnwinkels en vinotheken, daarnaast een speeldozenwinkel, een sieradenboetiek en winkels voor cadeaus en woonaccessoires (stand 18 oktober 2026).¹⁰ De vinotheek in de Drosselhof verkoopt volgens eigen beschrijving wijnen van wijngoederen uit de Rheingau, waaronder Auslesen en ijswijnen; een ander wijnhuis noemt wijnen van 30 regionale wijnboeren, Asbach Uralt en wijnsouvenirs.¹⁰

Wil je eerst proeven: in de Asbachgasse, in het historische gebouw van de Asbach Uralt-stokerij, biedt vinotheek RheinWeinWelt volgens de toeristeninformatie wijnen van 76 wijnboeren uit de regio aan om zelf te proeven aan dispensers.¹¹ Wijnproeverijen, Straußwirtschaften en wijngoederen: Eten en drinken.

Rond de Drosselgasse

• Siegfrieds Mechanisches Musikkabinett: meer dan 400 zelfspelende muziekinstrumenten in de Brömserhof, een riddergoed uit de 15e eeuw boven de Drosselgasse (Oberstraße 29). De rondleiding duurt ongeveer 45 minuten.¹²
• Brömserburg: de ongeveer duizend jaar oude burcht aan de Rijn huisvestte vanaf 1949 het Rheingauer Weinmuseum (wijnmuseum). Het museum sloot in 2017; een burgerconsortium nam de burcht in 2018 over en plant de heropening (stand van de bron: december 2020).¹³ Op 17 oktober 2026 was het museum nog steeds gesloten; tot de heropening zijn er evenementen in de burchttuin.¹⁴
• Adlerturm: van de stadsmuur uit de 15e/16e eeuw is de Adlerturm (Adelaarstoren) bewaard gebleven, een voormalige kruittoren.¹⁵
• Dalstation van de kabelbaan: dat ligt in de oude stad, op loopafstand van station en aanlegsteiger.¹⁶ Verder naar de kabelbaan.

Lokalen, cafés en herbergen met adres: Eten en drinken. De Rüdesheimer Kaffee (Rüdesheimer koffie), waarvoor Asbach Uralt in het kopje wordt geflambeerd, heeft een eigen pagina: Rüdesheimer Kaffee.¹⁷ Wat er achter namen als Drosselhof, Lindenwirt of Adlerturm zit: Bekende namen en plekken.

Veelgestelde vragen

Hoe lang is de Drosselgasse? 144 meter, bij een breedte van ongeveer twee meter.¹,²

Waar komt de naam Drosselgasse vandaan? Dat is niet bekend. De stadsarchivaris van Rüdesheim hield de gangbare verklaringen met koperwieken (Duits ‘Weindrossel’) of zingende vogels voor ongefundeerd. In documenten vanaf 1650 duikt af en toe de schrijfwijze ‘Druschelgasse’ op.⁴

Moet je entree betalen voor de Drosselgasse? Nee. Het is een openbaar steegje.

Wanneer speelt het klokkenspel? Dagelijks van 9:30 tot 22:00 uur, op het hele en op het halve uur.⁵

Wat is de Quetschkommod? Een kroeg met livemuziek en biertuin in de Drosselgasse 2.⁷ ‘Quetschkommode’ is volgens de Duden een schertsend Duits woord voor het accordeon.⁹

Kun je in de Drosselgasse winkelen? Ja, in en rond de Drosselgasse (bijvoorbeeld in de Rheinstraße): naast wijnlokalen zijn er wijnwinkels en vinotheken, een speeldozenwinkel, sieraden en cadeauwinkels.¹⁰

Wat kun je ’s avonds in Rüdesheim doen? In sommige restaurants en kroegen is er ’s avonds livemuziek; de klokkenspelen spelen tot 22:00 uur.⁶,⁵

Waar komt het lied ‘Zu Rüdesheim in der Drosselgass’ vandaan? Otto Hausmann schreef het in 1885 als huislied voor de Drosselhof. In de jaren 1920 verspreidde het zich via grammofoonplaten en radio door heel Duitsland.⁴